ಕೂಡ್ಲಿಗಿಗೆ ಹಿಂಡು ಹಿಂಡಾಗಿ ಬಂತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೋಲರ್ ಪಕ್ಷಿ

ಭೀಮಣ್ಣ ಗಜಾಪುರ ಕೂಡ್ಲಿಗಿ

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅತಿಥಿಗಳಾಗಿ ಬರುವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೋಲರ್ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಈ ಬಾರಿ ತಂಡೋಪ ತಂಡವಾಗಿ 10 ಸಾವಿರ ಕಿಮೀ ದೂರ ಹಾರಿಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗ ಮಧ್ಯೆ ಆಹಾರ ಹುಡುಕಿ ಭಾರತದವರೆಗೂ ಬಂದಿವೆ, ಮೊದಲು ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡುವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೋಲರ್ ನಂತರ ದೇಶದ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಕೂಡ್ಲಿಗಿ ತಾಲೂಕಿನ ಗುಡೇಕೋಟೆಗೂ ಬಂದಿರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ.

ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೋಲರ್ (Coracias garrulus) ಎಂಬುದು ದೂರ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸುವ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಬೇಧದ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ನೀಲಕಂಠ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ.

ವಲಸೆ ಮಾರ್ಗ, ಸಮಯ: ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪ್, ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ, ರಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವದ ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯ ಚೀನಾದವರೆಗೆ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವಲಯ ಹರಡಿದೆ.

ಚಳಿಗಾಲದ ನೆಲೆ: ಸೆನೆಗಲ್‌ನಿಂದ ಕ್ಯಾಮರೂನ್, ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾ (ಕೀನ್ಯಾ) ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ (ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ದೇಶ, ಅಂಗೋಲಾ ಮತ್ತು ಬೋಟ್ಸ್ವಾನಾ) ಸೇರಿದಂತೆ ಉಪ-ಸಹಾರನ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಚಳಿಗಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ.

ಶರತ್ಕಾಲದ ವಲಸೆ (ಆಗಸ್ಟ್‌ನಿಂದ ನವೆಂಬರ್):

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ತೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ ಅಥವಾ ಸೊಮಾಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ. ಇನ್ನು ಏಷ್ಯಾ/ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತವೆ.

ವಲಸೆ ವಿಧ: ಬಹುತೇಕ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಗಾಗಿ ಚಳಿಗಾಲ ಕಳೆಯಲು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತವೆ, ಅದರೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೋಲರ್ ಚಳಿಗಾಲದ ಅತಿಥಿಯಲ್ಲ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬಂದು ಬರುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಅರಸಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಪುನಃ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬಂದು ನವೆಂಬರ್ ಒಳಗೆ ಪುನಃ ತಾಯ್ನಾಡಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತವೆ.

ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ: ಇವು ಮರದ ಕೊಂಬೆ ಅಥವಾ ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಗಳಂತಹ ಎತ್ತರದ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ. ಕೀಟ (ಜೀರುಂಡೆಗಳು, ಮಿಡತೆಗಳು), ಸಣ್ಣ ಸರಿಸೃಪ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪೆ ಹಿಡಿಯಲು ಮೇಲಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಜಿಗಿಯುತ್ತವೆ.

ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಯೋಜನೆಗಳು: ಇವುಗಳ ವಲಸೆ ಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ತಂಗುದಾಣ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬರ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಸೌತ್ ಆಫ್ರಿಕಾದಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹೇರಾ ಮತ್ತು ರೋರಿ ಎಂಬ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಟ್ಯಾಗ್ ಅಳವಡಿಸಿ ಅವುಗಳ 10,000 ಕಿಮೀ ಪ್ರಯಾಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿವೆ.

ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಥಿತಿ: ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಇವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿಲ್ಲದ (Least Concern) ಜೀವಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನಗಳ ನಾಶ, ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಬೇಟೆಯಾಡುವಿಕೆಯಿಂದ 1970 ರಿಂದ ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅಪಾಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (Near Threatened) ಜೀವಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬಳ್ಳಾರಿ, ವಿಜಯನಗರ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ, ದಾವಣಗೆರೆ, ಕೊಪ್ಪಳ, ಗದಗ್, ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಈ ವರ್ಷ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಜತೆಗೆ ನಮ್ಮ ಕೂಡ್ಲಿಗಿ ತಾಲೂಕಿನ ವಿವಿಧೆಡೆ ಕಂಡು ಬರುತ್ತಿವೆ.

ಪಕ್ಷಿಗಳ ವಲಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಸೇಜ್ ಮೈಗ್ರೇಷನ್ (Passage Migration) ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಲಸೆಯ ವಿಧವಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮಾರ್ಗ ಮಧ್ಯದ ವಲಸೆ ಅಥವಾ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಂಗುದಾಣ ವಲಸೆ ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು ಈ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಗುಡೇಕೋಟೆ ಕೆರೆಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆ ಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಬಳ್ಳಾರಿ ಅರಣ್ಯ ಸಂಚಾರಿ ದಳದ ಉಪ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿ ಪಿ. ಮಹೇಶ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.